کنترل قند خون؛ از کجا شروع کنیم؟
اگر به‌تازگی متوجه بالا بودن قند خون خود شده‌اید، دیابت دارید یا پزشک به شما گفته است که باید قند خونتان را بهتر کنترل کنید، احتمالاً اولین سؤال شما این است: از کجا شروع کنم؟
کنترل قند خون لزوماً به معنی حذف کامل برنج، نان، میوه یا غذاهای مورد علاقه نیست. همچنین قرار نیست از روز اول یک برنامه سخت و پیچیده داشته باشید. کنترل بهتر قند خون معمولاً از چند تغییر ساده اما مداوم در تغذیه، فعالیت بدنی، خواب، مدیریت استرس و پایش قند خون شروع می‌شود.مهم‌ترین نکته این است که قند خون فقط تحت تأثیر یک ماده غذایی قرار ندارد. مقدار و نوع کربوهیدرات، اندازه وعده غذایی، فعالیت بدنی، خواب، استرس، داروها، بیماری‌ها، وزن بدن و حتی زمان خوردن غذا می‌توانند روی قند خون اثر بگذارند. بنابراین اگر می‌خواهید قند خون خود را بهتر مدیریت کنید، بهتر است به جای دنبال کردن یک «راه‌حل سریع»، یک سیستم ساده و قابل ادامه برای زندگی روزمره خود بسازید.
در مقاله کنترل قند خون؛ از کجا شروع کنیم؟ قدم‌به‌قدم بررسی می‌کنیم:
برای کنترل قند خون از کجا شروع کنیم؟
چه غذاهایی قند خون را سریع‌تر بالا می‌برند؟
چگونه مصرف نان و برنج را مدیریت کنیم؟
فیبر چه نقشی در کنترل قند خون دارد؟
آیا نوشیدن آب قند خون را پایین می‌آورد؟
بهترین زمان اندازه‌گیری قند خون چه زمانی است؟
ورزش و پیاده‌روی چه تأثیری بر قند خون دارند؟
چرا گاهی با وجود رعایت رژیم، قند خون بالا می‌رود؟
برای قند خون بالا چه کنیم؟
افت قند خون چیست و در این شرایط چه کاری باید انجام داد؟
آیا می‌توان قند خون را بدون دارو کنترل کرد؟
یک برنامه روزانه ساده برای کنترل قند خون چگونه است؟
اگر در ابتدای مسیر هستید، لازم نیست همه این موارد را هم‌زمان تغییر دهید. بهتر است از چند اقدام مشخص شروع کنید و سپس به‌تدریج عادت‌های دیگر را اضافه کنید.
مطالعه در یک دقیقه: کنترل قند خون؛ از کجا شروع کنیم؟
اگر فرصت مطالعه کل مقاله کنترل قند خون؛ از کجا شروع کنیم؟ را ندارید، این چند نکته مهم را به خاطر بسپارید:
قند خون خود را به‌صورت منظم و طبق برنامه اندازه‌گیری کنید.
مقدار کربوهیدرات هر وعده را مدیریت کنید و از مصرف حجم زیادی از نان، برنج، شیرینی و نوشیدنی‌های شیرین در یک وعده خودداری کنید.
سبزیجات، حبوبات، غلات کامل و سایر منابع فیبر را بیشتر در برنامه غذایی قرار دهید.
نوشیدنی اصلی خود را آب انتخاب کنید و مصرف نوشیدنی‌های شیرین را کاهش دهید.
وعده‌های غذایی را متناسب با شرایط بدن، داروها و برنامه روزانه تنظیم کنید.
بعد از غذا، در صورت مناسب بودن شرایط جسمی، فعالیت سبک مانند پیاده‌روی داشته باشید.
خواب کافی و منظم را جدی بگیرید.
استرس طولانی‌مدت را مدیریت کنید.
اگر داروی دیابت مصرف می‌کنید، مقدار آن را خودسرانه تغییر ندهید.
نتایج قند خون، غذاها، فعالیت بدنی و شرایط روزانه را ثبت کنید تا الگوهای قند خون خود را بهتر بشناسید.
اگر قند خون مرتباً بسیار بالا یا پایین می‌رود، موضوع را با پزشک یا متخصص مربوطه بررسی کنید.
برای کنترل قند خون به دنبال یک ماده غذایی جادویی نباشید؛ تداوم در عادت‌های درست مهم‌تر از یک خوراکی خاص است.
کنترل قند خون یعنی تلاش برای نگه داشتن میزان گلوکز خون در محدوده‌ای که برای شرایط فرد مناسب و ایمن است. قند خون در طول روز ثابت نیست. بعد از غذا ممکن است افزایش پیدا کند، در زمان ناشتا پایین‌تر باشد و در اثر ورزش، استرس، خواب، بیماری یا مصرف دارو تغییر کند. بنابراین نباید تصور کنید که یک عدد مشخص در تمام ساعات شبانه‌روز باید ثابت بماند.
هدف کنترل قند خون این نیست که هیچ‌وقت افزایش قند خون نداشته باشید؛ بلکه هدف این است که:
افزایش‌های شدید و مکرر کمتر شوند.
افت‌های خطرناک قند خون رخ ندهند.
قند خون در محدوده هدف شخصی شما قرار داشته باشد.
میانگین قند خون در طول زمان بهتر شود.
خطر عوارض طولانی‌مدت دیابت کاهش پیدا کند.
محدوده مناسب قند خون برای هر فرد می‌تواند متفاوت باشد؛ بنابراین اگر دیابت دارید، هدف عددی خود را بهتر است بر اساس شرایط بدنی، نوع دیابت، داروها، سن، بارداری یا سایر بیماری‌های زمینه‌ای با پزشک مشخص کنید.
یکی از اشتباهات رایج این است که فرد قبل از شناخت وضعیت قند خون خود، تغییرات زیادی در رژیم غذایی و سبک زندگی ایجاد می‌کند. اندازه‌گیری قند خون می‌تواند به شما نشان دهد که بدن شما در شرایط مختلف چه واکنشی دارد. برای مثال ممکن است متوجه شوید:
یک وعده غذایی خاص قند خون شما را زیاد افزایش می‌دهد.
پیاده‌روی بعد از غذا باعث می‌شود افزایش قند خون کمتر شود.
کم‌خوابی با افزایش قند صبحگاهی همراه است.
استرس در بعضی روزها باعث بالا رفتن قند خون می‌شود.
حذف یا تأخیر در یک وعده غذایی، مخصوصاً همراه با برخی داروها، باعث افت قند می‌شود.
البته دستگاه اندازه‌گیری قند خون باید به‌درستی استفاده شود.
قبل از اندازه‌گیری:
دست‌ها را بشویید و خشک کنید.
نوار تست سالم و تاریخ‌دار استفاده کنید.
روش صحیح استفاده از دستگاه را یاد بگیرید.
نتایج غیرعادی یا غیرمنتظره را در صورت امکان دوباره بررسی کنید.
اگر اعداد مرتباً با هدف تعیین‌شده شما فاصله دارند، آن‌ها را با پزشک مطرح کنید.
کربوهیدرات‌ها یکی از مهم‌ترین عوامل مؤثر بر افزایش قند خون بعد از غذا هستند.نان، برنج، سیب‌زمینی، ماکارونی، حبوبات، میوه، شیر، شیرینی، کیک، بیسکویت و بسیاری از غذاها حاوی کربوهیدرات هستند.این به معنی حذف کربوهیدرات نیست.بدن به کربوهیدرات نیاز دارد و بسیاری از غذاهای حاوی کربوهیدرات، مواد مغذی ارزشمندی نیز دارند. مسئله اصلی مقدار، نوع و نحوه مصرف کربوهیدرات است.
به جای اینکه یک وعده غذایی مقدار زیادی برنج، نان یا سیب‌زمینی داشته باشد، حجم کربوهیدرات را متعادل کنید و در کنار آن از سبزیجات و منبع پروتئین استفاده کنید.
برای مثال:
وعده نامتعادل:
برنج زیاد + نوشابه + دسر شیرین
وعده متعادل‌تر:
مقدار کنترل‌شده برنج + مرغ یا ماهی + سالاد و سبزیجات + آب
این تغییر ساده می‌تواند تفاوت زیادی در میزان کربوهیدرات دریافتی یک وعده ایجاد کند.
آیا باید نان و برنج را حذف کنیم؟
یکی از رایج‌ترین سؤالات افراد مبتلا به دیابت این است که:
آیا برای پایین آوردن قند خون باید نان و برنج را کاملاً حذف کنیم؟
در اغلب موارد، پاسخ این است که حذف کامل این غذاها برای همه افراد ضروری نیست.مهم‌تر از حذف کامل، کنترل مقدار مصرف و انتخاب شکل مناسب‌تر آن‌هاست.برای مثال می‌توان:
حجم برنج را کاهش داد.
در کنار برنج مقدار بیشتری سبزیجات مصرف کرد.
از غلات کامل در بخشی از برنامه غذایی استفاده کرد.
مصرف نان‌های بسیار تصفیه‌شده را کاهش داد.
از خوردن حجم زیادی از نان یا برنج در یک وعده پرهیز کرد.
همچنین پاسخ بدن افراد به یک غذا می‌تواند متفاوت باشد. بنابراین ثبت قند خون بعد از غذا می‌تواند به شما کمک کند بفهمید کدام مقدار و نوع غذا برای بدن شما مناسب‌تر است.
فیبر یکی از اجزای مهم یک رژیم غذایی مناسب برای کنترل قند خون است.
فیبر در غذاهایی مانند:
سبزیجات
حبوبات
عدس
نخود
لوبیا
جو
غلات کامل
مغزها
دانه‌ها
برخی میوه‌ها
وجود دارد.فیبر می‌تواند هضم غذا را آهسته‌تر کند و باعث شود جذب کربوهیدرات با سرعت کمتری اتفاق بیفتد.
به جای اینکه یک‌باره رژیم غذایی خود را تغییر دهید، قدم‌به‌قدم عمل کنید.
مثلاً:
به ناهار سالاد اضافه کنید.
در صبحانه از نان سبوس‌دار در مقدار مناسب استفاده کنید.
حبوبات را به برنامه غذایی اضافه کنید.
میوه کامل را جایگزین آبمیوه کنید.
در صورت مناسب بودن شرایط، از مغزها و دانه‌ها در مقدار کنترل‌شده استفاده کنید.
اگر مصرف فیبر را به‌طور ناگهانی زیاد می‌کنید، ممکن است دچار نفخ یا ناراحتی گوارشی شوید. افزایش تدریجی و نوشیدن آب کافی معمولاً انتخاب بهتری است.
آب جایگزین دارو یا درمان دیابت نیست، اما هیدراته ماندن برای سلامت عمومی اهمیت دارد.کم‌آبی بدن می‌تواند شرایط را برای فردی که قند خون بالایی دارد دشوارتر کند. از طرف دیگر، نوشیدنی‌های شیرین می‌توانند مقدار قابل‌توجهی قند و کالری وارد بدن کنند.به همین دلیل، در بسیاری از شرایط انتخاب آب به جای:
نوشابه
آبمیوه صنعتی
نوشیدنی انرژی‌زا
چای یا قهوه بسیار شیرین
نوشیدنی‌های شیرین‌شده
می‌تواند انتخاب مناسبی باشد.
نباید آب را به‌عنوان یک روش فوری برای پایین آوردن قند خون در نظر گرفت.اگر قند خون شما بالا است، علت افزایش آن اهمیت دارد. ممکن است مسئله به تغذیه، کمبود فعالیت، استرس، بیماری، دارو یا عوامل دیگر مربوط باشد.بنابراین به جای تلاش برای پایین آوردن قند خون با نوشیدن مقدار غیرعادی آب، باید علت افزایش قند بررسی شود.
وعده‌های غذایی خود را برای کنترل قند خون تنظیم کنید
فقط اینکه چه چیزی می‌خورید مهم نیست؛ مقدار و ترکیب غذا نیز اهمیت دارد.یک وعده غذایی متعادل می‌تواند شامل ترکیبی از:
سبزیجات
پروتئین
مقدار مناسب کربوهیدرات
چربی‌های مفید در حد مناسب
باشد.یکی از روش‌های ساده، استفاده از الگوی بشقاب غذایی است.
برای بسیاری از افراد، تقسیم بشقاب به بخش‌های مختلف می‌تواند روش ساده‌ای برای کنترل حجم غذا باشد.به‌طور کلی می‌توان تصور کرد:
حدود نیمی از بشقاب: سبزیجات غیرنشاسته‌ای
حدود یک‌چهارم: منبع پروتئین
حدود یک‌چهارم: منبع کربوهیدرات
البته این الگو یک قانون ثابت برای همه افراد نیست.شرایط فرد، میزان فعالیت، داروها، وزن، بیماری‌های همراه و اهداف درمانی می‌تواند روی مقدار مناسب غذا تأثیر بگذارد.نکته مهم این است که با این روش، به‌جای حذف یک گروه غذایی، تعادل میان اجزای وعده غذایی را بهتر می‌کنید.
شاخص گلیسمی یا GI مفهومی است که نشان می‌دهد یک غذای حاوی کربوهیدرات با چه سرعتی می‌تواند قند خون را افزایش دهد. غذاهایی که شاخص گلیسمی بالاتری دارند، معمولاً می‌توانند قند خون را سریع‌تر بالا ببرند؛ در حالی که غذاهای با شاخص گلیسمی پایین‌تر معمولاً افزایش آهسته‌تری ایجاد می‌کنند. اما فقط نگاه کردن به شاخص گلیسمی کافی نیست.
مقدار غذایی که می‌خورید نیز بسیار مهم است.
برای مثال ممکن است یک غذا شاخص گلیسمی پایین‌تری داشته باشد، اما اگر حجم بسیار زیادی از آن مصرف شود، مقدار کل کربوهیدرات دریافتی همچنان بالا باشد. بنابراین بهتر است هنگام انتخاب غذا، هم به نوع غذا و هم به مقدار مصرف آن توجه کنید.
صبحانه برای همه افراد الزاماً یکسان نیست و نیازهای غذایی افراد با یکدیگر تفاوت دارد.اما اگر دارو یا انسولین مصرف می‌کنید، حذف یا به تأخیر انداختن وعده‌های غذایی می‌تواند در برخی شرایط باعث افت قند خون شود.بنابراین اگر داروی کاهش‌دهنده قند مصرف می‌کنید، تغییر ناگهانی زمان وعده‌های غذایی بدون هماهنگی مناسب کار درستی نیست.از طرف دیگر، اگر صبحانه می‌خورید، بهتر است آن را به وعده‌ای سرشار از قندهای ساده تبدیل نکنید.
برای مثال:
نان و پنیر و سبزی، تخم‌مرغ، ماست ساده همراه با مواد مناسب یا ترکیب‌های متعادل دیگر می‌توانند بسته به شرایط فرد گزینه‌هایی باشند.
همه افراد مبتلا به دیابت به میان‌وعده نیاز ندارند.نیاز به میان‌وعده به مواردی مانند:
داروهای مصرفی
زمان وعده‌های اصلی
میزان فعالیت
گرسنگی
قند خون
شرایط جسمی
بستگی دارد.اگر میان‌وعده مصرف می‌کنید، بهتر است به جای خوراکی‌های بسیار شیرین، گزینه‌هایی با ترکیب متعادل‌تر انتخاب کنید.
مثلاً بسته به برنامه غذایی فرد:
مقدار مناسبی از مغزها
ماست ساده
یک میوه کامل
سبزیجات
ترکیب کنترل‌شده‌ای از پروتئین و کربوهیدرات
می‌تواند در برخی برنامه‌ها جای بگیرد.اما اگر به دلیل مصرف دارو مستعد افت قند هستید، نوع و زمان میان‌وعده اهمیت بیشتری پیدا می‌کند
نشاسته مقاوم نوعی کربوهیدرات است که مانند برخی نشاسته‌های معمولی به‌سرعت هضم نمی‌شود. این ماده در برخی غذاها مانند بعضی انواع حبوبات، غلات و مواد غذایی نشاسته‌ای یافت می‌شود و بخشی از آن می‌تواند در روده بزرگ تخمیر شود.به همین دلیل، نشاسته مقاوم در سال‌های اخیر مورد توجه قرار گرفته است.با این حال، نباید تصور کرد که هر غذایی که نشاسته مقاوم دارد، بدون محدودیت برای افراد مبتلا به دیابت مناسب است.
مقدار کل کربوهیدرات و اندازه وعده همچنان اهمیت دارد.
یکی از عادت‌های ساده‌ای که می‌تواند به مدیریت بهتر قند خون کمک کند، افزایش فعالیت بدنی سبک بعد از غذاست.برای بسیاری از افراد، یک پیاده‌روی آرام یا فعالیت سبک پس از وعده غذایی می‌تواند گزینه مناسبی باشد. قرار نیست بعد از هر وعده تمرین سنگین انجام دهید.
حتی تغییرات ساده مانند:
چند دقیقه راه رفتن
انجام کارهای سبک خانه
کمتر نشستن بعد از غذا
پیاده‌روی کوتاه
می‌تواند نسبت به بی‌تحرکی بهتر باشد. اگر دارو یا انسولین مصرف می‌کنید و احتمال افت قند دارید، درباره زمان و شدت فعالیت با پزشک یا متخصص خود مشورت کنید.
فعالیت بدنی منظم یکی از پایه‌های مهم مدیریت قند خون است. هنگام فعالیت عضلات از گلوکز استفاده می‌کنند و حساسیت بدن به انسولین نیز می‌تواند بهتر شود.
ورزش همچنین می‌تواند به:
کنترل وزن
سلامت قلب
بهبود خواب
کاهش استرس
افزایش آمادگی جسمی
بهبود خلق‌وخو
کمک کند.اما ورزش فقط به معنی باشگاه رفتن نیست.
فعالیت‌هایی مانند:
پیاده‌روی سریع
دوچرخه‌سواری
شنا
رقص
تمرینات مقاومتی
بالا رفتن از پله‌ها
تمرینات خانگی
می‌توانند بخشی از سبک زندگی فعال باشند.
اگر مدت زیادی فعالیت بدنی نداشته‌اید، لازم نیست از روز اول ورزش سنگین انجام دهید.یک برنامه ساده می‌تواند با چند دقیقه پیاده‌روی شروع شود و به‌تدریج افزایش پیدا کند.
برای مثال:
هفته اول:
پیاده‌روی سبک و کوتاه در چند روز هفته.
هفته دوم:
افزایش تدریجی زمان پیاده‌روی.
هفته‌های بعد:
اضافه کردن تمرینات مقاومتی سبک، در صورت مناسب بودن شرایط.
برای بزرگسالان، در بسیاری از برنامه‌های عمومی فعالیت بدنی، هدفی در حدود ۱۵۰ دقیقه فعالیت هوازی با شدت متوسط در هفته مطرح می‌شود؛ اما این عدد برای همه افراد مناسب نیست و شرایط فردی اهمیت دارد. اگر بیماری قلبی، مشکلات کلیوی، مشکلات بینایی، آسیب عصبی، مشکلات پا یا سایر بیماری‌های مهم دارید، برنامه ورزشی را با نظر متخصص تنظیم کنید.
استرس فقط روی احساسات تأثیر نمی‌گذارد.در زمان استرس، بدن هورمون‌هایی آزاد می‌کند که می‌توانند باعث افزایش قند خون شوند. به همین دلیل ممکن است فرد در دوره‌های استرس شدید متوجه شود قند خونش نسبت به روزهای معمول بالاتر است.راهکارهای ساده برای مدیریت استرس عبارت‌اند از:
پیاده‌روی
تنفس آرام و عمیق
خواب منظم
کاهش استفاده بی‌هدف از شبکه‌های اجتماعی
ارتباط با دوستان و خانواده
انجام فعالیت‌های مورد علاقه
برنامه‌ریزی بهتر برای کارهای روزانه
کمک گرفتن از متخصص سلامت روان در صورت نیاز
قرار نیست استرس را به صفر برسانید. هدف، ایجاد روش‌هایی برای مدیریت بهتر آن است.
کمبود خواب می‌تواند روی اشتها، انرژی، فعالیت بدنی و تنظیم قند خون اثر بگذارد.وقتی خواب کافی ندارید، ممکن است:
تمایل به خوراکی‌های شیرین بیشتر شود.
انرژی برای ورزش کمتر شود.
برنامه غذایی نامنظم‌تر شود.
احساس خستگی افزایش پیدا کند.
مدیریت دیابت دشوارتر شود.
بسیاری از بزرگسالان به حدود ۷ تا ۸ ساعت خواب شبانه نیاز دارند، اما نیاز خواب افراد متفاوت است.
برای بهبود خواب:
ساعت خواب و بیداری را تا حد امکان ثابت کنید.
پیش از خواب استفاده از تلفن همراه را کاهش دهید.
شام بسیار سنگین و دیرهنگام را محدود کنید.
محیط خواب را آرام و مناسب نگه دارید.
مصرف زیاد کافئین در ساعات پایانی روز را کاهش دهید.
بالا رفتن قند خون همیشه به معنی «غذای اشتباه» نیست.
عوامل مختلفی می‌توانند باعث افزایش قند خون شوند.
۱. استرس
استرس می‌تواند قند خون را افزایش دهد.
۲. کم‌خوابی
خواب ناکافی ممکن است کنترل قند خون را دشوارتر کند.
۳. بیماری و عفونت
وقتی بدن با بیماری یا عفونت درگیر است، قند خون ممکن است افزایش پیدا کند.
۴. کمبود فعالیت
نشستن طولانی و کاهش فعالیت بدنی می‌تواند روی کنترل قند اثر بگذارد.
۵. داروها
گاهی نیاز بدن به دارو تغییر می‌کند یا برنامه درمانی دیگر مانند گذشته مؤثر نیست.
۶. تغییرات هورمونی
هورمون‌ها نیز می‌توانند بر قند خون تأثیر بگذارند.
۷. وعده غذایی بزرگ
حتی اگر غذای انتخاب‌شده سالم باشد، مقدار زیاد آن می‌تواند باعث افزایش قند خون شود.
۸. خطای اندازه‌گیری
روش نادرست اندازه‌گیری، نوار نامناسب یا مشکلات دستگاه می‌تواند باعث نتیجه غیرواقعی شود.
بنابراین اگر قند خون بالا رفته است، به جای سرزنش خود، ابتدا به دنبال الگو بگردید.
قند خون ناشتا معمولاً پس از چند ساعت نخوردن غذا اندازه‌گیری می‌شود. بالا بودن قند خون صبحگاهی می‌تواند دلایل مختلفی داشته باشد و همیشه به شام شب قبل مربوط نیست. برای بررسی بهتر، می‌توانید در چند روز متوالی:
قند خون ناشتا
زمان خواب
کیفیت خواب
وعده شام
فعالیت روز قبل
استرس
داروهای مصرفی
را ثبت کنید.اگر قند صبحگاهی شما به‌طور مداوم بالاتر از محدوده هدف است، بهتر است موضوع را با پزشک بررسی کنید.خودسرانه داروی شبانه را افزایش یا کاهش ندهید.
قند خون بعد از غذا می‌تواند تحت تأثیر چند عامل قرار بگیرد:
مقدار کربوهیدرات
نوع کربوهیدرات
حجم غذا
وجود فیبر
میزان پروتئین و چربی
فعالیت بعد از غذا
دارو
وضعیت بدن
برای مدیریت بهتر:
اول: حجم غذا را بررسی کنید.
دوم: مقدار کربوهیدرات را متعادل کنید.
سوم: سبزیجات و منابع فیبر را به وعده اضافه کنید.
چهارم: نوشیدنی شیرین را حذف یا محدود کنید.
پنجم: در صورت مناسب بودن شرایط، بعد از غذا فعالیت سبک داشته باشید.
ششم: اگر پزشک برای شما زمان مشخصی جهت اندازه‌گیری تعیین کرده است، طبق همان برنامه قند خون را بررسی کنید.
زمان مناسب اندازه‌گیری به هدف پایش شما بستگی دارد.ممکن است لازم باشد قند خون:
ناشتا
قبل از غذا
بعد از غذا
هنگام بروز علائم افت یا افزایش قند
قبل و بعد از فعالیت
هنگام بیماری
بررسی شود.اما همه افراد لازم نیست در تمام این زمان‌ها قند خود را اندازه بگیرند.اگر انسولین یا داروهایی مصرف می‌کنید که احتمال افت قند را افزایش می‌دهند، برنامه اندازه‌گیری اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.بهترین کار این است که یک برنامه مشخص و متناسب با شرایط خود داشته باشید.
یک عدد به‌تنهایی اطلاعات محدودی دارد.اما وقتی چند هفته اطلاعات خود را ثبت می‌کنید، الگوها مشخص‌تر می‌شوند.برای هر اندازه‌گیری می‌توانید موارد زیر را یادداشت کنید:
مورد | مثال |
زمان | ۸ صبح |
وضعیت | ناشتا |
قند خون | عدد ثبت‌شده روی دستگاه |
غذای قبلی | شام شب گذشته |
فعالیت | ۲۰ دقیقه پیاده‌روی |
خواب | ۷ ساعت |
استرس | کم / متوسط / زیاد |
دارو | طبق برنامه تجویزشده |
بعد از مدتی ممکن است متوجه شوید قند شما در چه شرایطی بیشتر بالا یا پایین می‌رود.این اطلاعات هنگام مراجعه به پزشک نیز بسیار ارزشمند است.
آزمایش HbA1c یا میانگین قند سه‌ماهه، تصویری کلی‌تر از وضعیت قند خون در طول چند ماه گذشته ارائه می‌دهد.تفاوت آن با اندازه‌گیری روزانه این است که دستگاه قند خون، وضعیت شما را در یک لحظه نشان می‌دهد؛ در حالی که HbA1c برای ارزیابی میانگین قند خون در یک دوره طولانی‌تر استفاده می‌شود.بنابراین ممکن است قند خون امروز شما خوب باشد، اما اگر طی ماه‌های گذشته مرتباً بالا بوده باشد، نتیجه آزمایش میانگین قند می‌تواند وضعیت متفاوتی را نشان دهد.به همین دلیل، مدیریت دیابت فقط بر اساس یک عدد روزانه انجام نمی‌شود.
اگر یک بار قند خون شما بالاتر از محدوده معمول بود، ابتدا آرام بمانید و شرایط را بررسی کنید.
از خودتان بپرسید:
چه غذایی خورده‌ام؟
مقدار غذا زیاد بوده؟
نوشیدنی شیرین مصرف کرده‌ام؟
امروز فعالیت بدنی داشته‌ام؟
خواب کافی داشته‌ام؟
استرس زیادی داشته‌ام؟
بیمار یا دچار عفونت هستم؟
داروها را طبق برنامه مصرف کرده‌ام؟
آیا نتیجه اندازه‌گیری قابل اعتماد است؟
اگر پزشک قبلاً برنامه مشخصی برای قند بالا به شما داده است، طبق همان برنامه عمل کنید.اما از تغییر خودسرانه دوز دارو یا انسولین خودداری کنید.
قند خون بسیار بالا، به‌خصوص اگر با علائم خاص همراه باشد، می‌تواند نیازمند ارزیابی فوری پزشکی باشد.علائم هشدار می‌توانند شامل مواردی مانند:
تشنگی شدید
ادرار کردن مکرر
ضعف شدید
تهوع یا استفراغ
درد شکم
تنفس غیرطبیعی یا دشوار
گیجی
خواب‌آلودگی شدید
بوی غیرمعمول میوه‌ای در تنفس
باشند.اگر قند خون بسیار بالا است و هم‌زمان علائم شدید دارید، به جای تلاش برای درمان خانگی، باید فوراً ارزیابی پزشکی دریافت کنید.افرادی که انسولین مصرف می‌کنند، به‌ویژه در شرایط بیماری یا قند خون بسیار بالا، ممکن است نیاز به بررسی کتون داشته باشند. دستورالعمل دقیق این کار باید بر اساس برنامه درمانی فرد تعیین شود.
افت قند خون یا هیپوگلیسمی زمانی رخ می‌دهد که قند خون بیش از حد پایین بیاید. برای بسیاری از افراد مبتلا به دیابت، عدد کمتر از ۷۰ میلی‌گرم در دسی‌لیتر به‌عنوان افت قند در نظر گرفته می‌شود، هرچند هدف و شرایط افراد می‌تواند متفاوت باشد.علائم افت قند می‌تواند شامل:
لرزش
عرق سرد
تپش قلب
گرسنگی
ضعف
سرگیجه
تحریک‌پذیری
گیجی
باشد. افت شدید می‌تواند باعث تشنج یا بیهوشی شود و یک وضعیت اورژانسی محسوب می‌شود.
اگر فرد هوشیار است و می‌تواند چیزی بخورد یا بنوشد، معمولاً باید یک منبع سریع‌الجذب کربوهیدرات دریافت کند.یک روش رایج استفاده از حدود ۱۵ تا ۲۰ گرم کربوهیدرات سریع‌الاثر است؛ سپس حدود ۱۵ دقیقه بعد قند دوباره بررسی می‌شود.اگر همچنان پایین باشد، این روند ممکن است دوباره تکرار شود.منابع مناسب می‌توانند شامل مقدار مشخصی از:
قرص گلوکز
آبمیوه معمولی
نوشابه معمولی
شکر یا ماده قندی سریع‌الجذب
باشند.اگر فرد بیهوش است یا نمی‌تواند چیزی را ببلعد، نباید به او غذا یا نوشیدنی خورانده شود. در چنین شرایطی باید از اقدامات اورژانسی مناسب استفاده و فوراً کمک پزشکی دریافت شود.
در برخی افراد، به‌خصوص در مراحل اولیه اختلالات قند خون، تغییر سبک زندگی می‌تواند تأثیر قابل‌توجهی داشته باشد.اما اگر فرد به دارو یا انسولین نیاز داشته باشد، نباید تصور کرد که با رژیم غذایی یا ورزش می‌توان همیشه دارو را کنار گذاشت.درمان دیابت ممکن است شامل ترکیبی از:
تغذیه مناسب
فعالیت بدنی
کنترل وزن
دارو
انسولین
پایش قند خون
خواب کافی
مدیریت استرس
باشد.اگر قصد دارید داروی خود را کاهش دهید یا قطع کنید، این کار باید با نظر پزشک انجام شود.
داروهای دیابت برای افراد مختلف با توجه به نوع دیابت، وضعیت قند خون و شرایط بدنی متفاوت هستند.برخی داروها قند خون را کاهش می‌دهند، بعضی داروها روی حساسیت بدن به انسولین اثر می‌گذارند و برخی داروها از مسیرهای دیگری به کنترل قند کمک می‌کنند.انسولین نیز برای برخی افراد بخش ضروری درمان است.
نکته مهم این است که:
دارو جایگزین سبک زندگی سالم نیست و سبک زندگی سالم نیز همیشه جایگزین دارو نیست.
این دو در بسیاری از افراد در کنار هم استفاده می‌شوند. همچنین مصرف نامنظم دارو، تغییر خودسرانه دوز یا قطع ناگهانی بعضی داروها می‌تواند خطرناک باشد.
اگر فرد اضافه‌وزن یا چاقی داشته باشد، کاهش وزن حتی در حد متوسط نیز می‌تواند برای سلامت متابولیک مفید باشد.اما کاهش وزن نباید با رژیم‌های بسیار سخت و غیرقابل ادامه انجام شود.بهتر است هدف، ایجاد تغییراتی باشد که بتوانید برای مدت طولانی ادامه دهید.
برای مثال:
کاهش نوشیدنی‌های شیرین
کاهش حجم وعده‌های بسیار بزرگ
افزایش سبزیجات
افزایش فعالیت بدنی
کاهش خوراکی‌های فوق‌فرآوری‌شده
تنظیم خواب
می‌تواند شروع مناسبی باشد.در صورتی که اضافه‌وزن شدید دارید یا داروهای دیابت مصرف می‌کنید، برنامه کاهش وزن بهتر است با کمک متخصص تنظیم شود.
میوه حاوی کربوهیدرات طبیعی است و بنابراین می‌تواند روی قند خون اثر بگذارد.اما این موضوع به معنی حذف میوه نیست.میوه کامل علاوه بر کربوهیدرات، حاوی فیبر، ویتامین‌ها و مواد مغذی مختلف است.مشکل معمولاً زمانی ایجاد می‌شود که مقدار زیادی میوه یا آبمیوه در یک زمان مصرف شود.
به‌طور کلی:
میوه کامل معمولاً انتخاب بهتری از آبمیوه است.
چون آبمیوه می‌تواند مقدار زیادی قند را بدون همان میزان فیبر میوه کامل وارد بدن کند.مقدار مناسب میوه باید با توجه به برنامه غذایی و وضعیت قند خون فرد مشخص شود.
آبمیوه حتی اگر طبیعی باشد، می‌تواند مقدار قابل‌توجهی قند داشته باشد و نسبت به میوه کامل سریع‌تر مصرف شود.برای همین در بسیاری از برنامه‌های غذایی، میوه کامل گزینه مناسب‌تری است.
البته آبمیوه می‌تواند در شرایط خاص، مانند درمان افت قند خون، کاربرد داشته باشد.بنابراین باید بین «آبمیوه به‌عنوان نوشیدنی روزمره» و «منبع سریع کربوهیدرات برای درمان افت قند» تفاوت قائل شد.
یکی از پرتکرارترین جست‌وجوها درباره کنترل قند خون، مربوط به خوراکی‌های خاص است. دارچین، سرکه، زنجبیل، برخی دمنوش‌ها و مواد غذایی دیگر گاهی به‌عنوان درمان طبیعی دیابت معرفی می‌شوند. اما نباید انتظار داشت یک ماده غذایی به‌تنهایی دیابت را درمان کند. حتی اگر یک ماده غذایی در برخی مطالعات اثر محدودی بر برخی شاخص‌های متابولیک نشان داده باشد، این به معنی جایگزین شدن آن با دارو یا درمان پزشکی نیست.
همچنین مکمل‌ها و ترکیبات گیاهی ممکن است با داروها تداخل داشته باشند. پس اگر داروی دیابت مصرف می‌کنید، قبل از مصرف منظم مکمل‌ها یا فرآورده‌های گیاهی با پزشک مشورت کنید.
اشتباه اول: حذف کامل کربوهیدرات
حذف کامل نان، برنج و میوه برای همه افراد لازم نیست.
اشتباه دوم: خوردن غذای سالم بدون توجه به مقدار آن
حتی غذای سالم نیز اگر بیش از نیاز مصرف شود، می‌تواند کالری و کربوهیدرات زیادی وارد بدن کند.
اشتباه سوم: حذف خودسرانه دارو
این کار می‌تواند خطرناک باشد.
اشتباه چهارم: اندازه‌گیری وسواسی قند خون بدون هدف
اندازه‌گیری باید هدف داشته باشد و به شما در تصمیم‌گیری کمک کند.
اشتباه پنجم: ورزش سنگین ناگهانی
اگر بدن آمادگی ندارد، شروع ناگهانی ورزش سنگین می‌تواند آسیب‌زا باشد.
اشتباه ششم: تمرکز فقط روی قند خون
فشار خون، چربی خون، وزن، سلامت کلیه، چشم، پاها و وضعیت قلبی نیز در سلامت فرد مبتلا به دیابت اهمیت دارند.
اشتباه هفتم: انتظار نتیجه فوری
کنترل قند خون یک فرآیند روزانه است.
برای شروع می‌توانید یک روتین ساده طراحی کنید.
صبح
طبق برنامه تعیین‌شده قند خون را اندازه بگیرید.
داروهای تجویزشده را طبق برنامه مصرف کنید.
صبحانه متعادل داشته باشید.
آب کافی بنوشید.
ظهر
ناهار را با حجم مناسب مصرف کنید.
سبزیجات را در وعده قرار دهید.
مقدار برنج، نان یا سایر منابع کربوهیدرات را کنترل کنید.
بعد از غذا، در صورت مناسب بودن شرایط، چند دقیقه فعالیت سبک داشته باشید.
عصر
میان‌وعده فقط در صورت نیاز و مطابق برنامه غذایی.
مقداری فعالیت بدنی.
توجه به میزان گرسنگی و انتخاب آگاهانه غذا.
شب
شام را بسیار سنگین نکنید.
نوشیدنی‌های شیرین را محدود کنید.
زمان خواب منظمی داشته باشید.
در صورت داشتن برنامه پایش، قند خون را بررسی کنید.
این برنامه یک الگوی عمومی است و نباید جایگزین برنامه درمانی اختصاصی شود.
ابزارهای مختلفی برای مدیریت دیابت وجود دارند.
گلوکومتر یکی از رایج‌ترین ابزارهای اندازه‌گیری قند خون در منزل است.
کیفیت و تاریخ مصرف نوار تست اهمیت دارد.
برای گرفتن نمونه خون از انگشت استفاده می‌شود.
برخی افراد از سیستم‌های پایش مداوم قند استفاده می‌کنند که می‌تواند اطلاعات بیشتری درباره روند تغییرات قند خون ارائه دهد.
ثبت عدد قند، غذا، فعالیت و دارو در یک برنامه یا دفترچه می‌تواند به شناسایی الگوها کمک کند.
دستگاه‌های خانگی برای پایش روزمره بسیار کاربردی هستند، اما نتیجه آن‌ها می‌تواند تحت تأثیر عوامل مختلف قرار بگیرد.
از جمله:
روش نادرست اندازه‌گیری
دست آلوده
نوار تست نامناسب
نگهداری نادرست نوار
مشکل دستگاه
شرایط محیطی
به همین دلیل، اگر عددی کاملاً غیرمنتظره است و با وضعیت جسمی شما همخوانی ندارد، بهتر است روش اندازه‌گیری را بررسی کنید و در صورت نیاز تست را تکرار کنید.
اگر قند خون شما مرتباً خارج از محدوده هدف قرار دارد، فقط با تغییر یک ماده غذایی مشکل را حل نکنید.بهتر است یک تصویر کامل‌تر ایجاد کنید.
بررسی کنید:
قند ناشتا چگونه است؟
قند بعد از غذا چقدر تغییر می‌کند؟
چه غذاهایی بیشتر روی قند اثر دارند؟
فعالیت بدنی چقدر است؟
خواب چگونه است؟
داروها منظم مصرف می‌شوند؟
آیا وزن تغییر کرده است؟
آیا بیماری یا عفونت وجود دارد؟
آخرین آزمایش میانگین قند خون چه وضعیتی داشته است؟
اگر با وجود رعایت برنامه، قند خون همچنان بالا است، ممکن است نیاز به بازبینی برنامه درمانی وجود داشته باشد.
در شرایط زیر بهتر است موضوع را با پزشک یا متخصص پیگیری کنید:
قند خون مرتباً بالاتر از محدوده هدف است.
افت قند خون تکرار می‌شود.
شب‌ها دچار علائم افت قند می‌شوید.
داروی جدید شروع کرده‌اید.
قصد کاهش یا قطع دارو دارید.
باردار هستید یا قصد بارداری دارید.
بیماری یا عفونت دارید.
وزن شما بدون دلیل تغییر زیادی کرده است.
علائم جدیدی مانند تاری دید، تشنگی شدید یا ادرار زیاد ایجاد شده است.
قند خون بسیار بالا یا بسیار پایین همراه با علائم شدید دارید.
قند خون بالا همیشه به معنی وضعیت اورژانسی نیست، اما اگر افزایش شدید قند با علائمی مانند استفراغ، درد شکم، تنفس دشوار، گیجی، ضعف شدید، بیهوشی یا علائم جدی دیگر همراه باشد، نباید آن را صرفاً با رژیم غذایی در خانه مدیریت کرد.در چنین شرایطی دریافت کمک پزشکی فوری اهمیت دارد.افرادی که دیابت نوع ۱ دارند یا انسولین مصرف می‌کنند، باید درباره برنامه مقابله با قند خون بالا، بیماری و کتون‌ها از قبل با پزشک خود صحبت کرده باشند.
زمانی که بیمار می‌شوید، کنترل قند خون ممکن است دشوارتر شود.
حتی اگر اشتهای شما کم شده باشد، ممکن است قند خون افزایش پیدا کند.
در زمان بیماری:
قند خون را طبق برنامه بیشتری پایش کنید.
مایعات کافی دریافت کنید، مگر اینکه محدودیت مایعات داشته باشید.
داروها را بدون مشورت قطع نکنید.
درباره زمان مصرف دارو در صورت کم‌خوری یا استفراغ، برنامه مشخصی داشته باشید.
اگر پزشک برای شما دستورالعمل مخصوص روزهای بیماری تعیین کرده است، همان را اجرا کنید.
کنترل دیابت فقط در خانه اتفاق نمی‌افتد.اگر بیشتر روز را بیرون از خانه هستید، چند عادت می‌تواند کمک‌کننده باشد:
دستگاه اندازه‌گیری قند خون را همراه داشته باشید.
میان‌وعده مناسب در دسترس داشته باشید.
برای وعده‌های غذایی از قبل برنامه داشته باشید.
آب همراه خود داشته باشید.
در زمان‌های مناسب چند دقیقه حرکت کنید.
داروهای خود را طبق برنامه مصرف کنید.
برای شرایط افت قند آماده باشید.
سفر می‌تواند برنامه معمول غذا، خواب و فعالیت را تغییر دهد.
قبل از سفر بهتر است:
داروهای کافی همراه داشته باشید.
ابزار اندازه‌گیری قند را فراموش نکنید.
منابع سریع کربوهیدرات برای افت قند همراه داشته باشید.
زمان وعده‌های غذایی را تا حد امکان منظم نگه دارید.
در سفرهای طولانی برای حرکت و فعالیت وقفه ایجاد کنید.
داروها را در شرایط مناسب نگهداری کنید.
بله، این امکان وجود دارد.قند خون فقط با خوردن قند یا شیرینی بالا نمی‌رود. وقتی بدن تحت فشار روانی یا فیزیکی قرار می‌گیرد، هورمون‌های استرس می‌توانند باعث شوند کبد گلوکز بیشتری وارد جریان خون کند. به همین دلیل ممکن است فردی در یک روز پرتنش، حتی با رژیم غذایی مشابه روزهای قبل، قند خون بالاتری داشته باشد. این موضوع یکی از دلایلی است که نشان می‌دهد مدیریت قند خون فقط به رژیم غذایی محدود نیست.
هیچ فهرست کوتاهی وجود ندارد که برای همه افراد یکسان باشد، اما معمولاً بهتر است مصرف موارد زیر محدود شود:
نوشیدنی‌های شیرین
شیرینی‌ها
کیک و کلوچه
آبمیوه‌های شیرین
خوراکی‌های بسیار فرآوری‌شده
حجم زیاد نان و برنج تصفیه‌شده
وعده‌های بسیار بزرگ
غذاهای پرچرب و پرکالری به مقدار زیاد
محدود کردن به معنی ممنوعیت همیشگی نیست. اصل مهم این است که خوراکی‌های مناسب، بخش اصلی رژیم غذایی را تشکیل دهند و خوراکی‌های پرقند و پرکالری کمتر و در مقدار کنترل‌شده مصرف شوند.
به‌طور کلی، برنامه غذایی می‌تواند بیشتر بر این گروه‌ها تمرکز داشته باشد:
به‌خصوص سبزیجات غیرنشاسته‌ای.
مانند تخم‌مرغ، ماهی، مرغ، گوشت کم‌چرب و حبوبات، متناسب با نیاز فرد.
در مقدار مناسب و متناسب با برنامه غذایی.
عدس، نخود و انواع لوبیا منابع ارزشمندی از فیبر و مواد مغذی هستند.
در مقدار متناسب با برنامه غذایی.
مانند مغزها، دانه‌ها و برخی روغن‌های مناسب، البته در مقدار کنترل‌شده.
خیر.افرادی که در محدوده پیش‌دیابت قرار دارند نیز می‌توانند از اصلاح سبک زندگی سود ببرند.اگر قند خون شما کمی بالاتر از حد طبیعی است، نباید منتظر بمانید تا حتماً دیابت ایجاد شود و بعد اقدام کنید.افزایش فعالیت بدنی، بهبود تغذیه، کنترل وزن در صورت نیاز و پیگیری آزمایش‌ها می‌تواند بخش مهمی از مراقبت باشد.اگر آزمایش قند خون شما غیرطبیعی شده است، بهتر است نتیجه را با پزشک بررسی کنید.
دو نفر ممکن است غذای یکسانی بخورند اما پاسخ قند خون متفاوتی داشته باشند. تفاوت‌ها می‌تواند به مواردی مانند:
سن
وزن
فعالیت بدنی
نوع دیابت
داروها
عملکرد بدن
خواب
استرس
بیماری‌های دیگر
مربوط باشد.به همین دلیل بهتر است از مقایسه خود با دیگران خودداری کنید.هدف این نیست که دقیقاً مانند فرد دیگری غذا بخورید؛ هدف پیدا کردن برنامه‌ای است که برای شرایط بدن شما مناسب باشد.
یک روش ساده این است که برنامه خود را در پنج بخش تنظیم کنید:
مشخص کنید:
چه غذاهایی بیشتر می‌خورید؟
کدام وعده بیشترین کربوهیدرات را دارد؟
چه زمانی بیشتر سراغ شیرینی می‌روید؟
مشخص کنید:
روزانه چقدر راه می‌روید؟
چند ساعت می‌نشینید؟
آیا می‌توانید بعد از غذا کمی حرکت کنید؟
زمان خواب و بیداری را ثبت کنید.
روزهایی را که استرس بیشتری دارید مشخص کنید.
قند خون را طبق برنامه ثبت کنید.بعد از چند هفته، اطلاعات شما تصویری بسیار بهتر از وضعیت واقعی بدن ایجاد می‌کند.
هر روز این موارد را بررسی کنید:
□نوشیدنی شیرین نخوردم یا مصرف آن را محدود کردم.
□مقدار نان و برنج را کنترل کردم.
□سبزیجات مصرف کردم.
□وعده غذایی بسیار حجیم نداشتم.
□امروز فعالیت بدنی داشتم.
□مدت طولانی بدون حرکت ننشستم.
□خواب کافی داشتم.
□داروها را طبق برنامه مصرف کردم.
□در صورت نیاز قند خون را اندازه گرفتم.
□نتایج غیرعادی را ثبت کردم.
□آب کافی نوشیدم.
□علائم غیرعادی بدن را نادیده نگرفتم.
اگر می‌خواهید از همین فردا شروع کنید، لازم نیست زندگی خود را کاملاً تغییر دهید.
این پنج قدم ساده را اجرا کنید:
آب را جایگزین نوشابه و نوشیدنی‌های شیرین کنید.
به‌خصوص مقدار برنج، نان، سیب‌زمینی و سایر منابع نشاسته‌ای.
اگر شرایط جسمی اجازه می‌دهد، یک پیاده‌روی سبک داشته باشید.
به جای اندازه‌گیری بی‌هدف، زمان‌های مشخصی را انتخاب کنید.
هر شب در ساعت نسبتاً مشخصی بخوابید و برای خواب کافی برنامه داشته باشید.بعد از چند روز، به جای اینکه به دنبال تغییر بعدی باشید، ببینید همین پنج تغییر چه اثری بر وضعیت شما گذاشته‌اند.
یکی از دلایلی که بعضی افراد در مدیریت دیابت خسته می‌شوند، این است که تصور می‌کنند باید هر روز همه چیز را کامل انجام دهند.در حالی که کنترل قند خون بیشتر شبیه یک مسیر طولانی است.
ممکن است:
یک روز غذای نامناسبی بخورید.
یک شب خوب نخوابید.
یک هفته کمتر ورزش کنید.
یک روز قند خونتان بالا برود.
این اتفاق‌ها به معنی شکست نیستند.
مهم این است که دوباره به برنامه برگردید.
به جای پرسیدن:
چطور قند خونم را یک‌باره پایین بیاورم؟
سؤال بهتر این است:
چه تغییراتی می‌توانم ایجاد کنم که سه ماه، شش ماه و یک سال بعد هم بتوانم ادامه‌شان بدهم؟
این تغییر نگاه می‌تواند مدیریت دیابت را بسیار منطقی‌تر کند.
کنترل قند خون از یک غذای خاص، یک دمنوش یا یک مکمل شروع نمی‌شود.
شروع واقعی از شناخت وضعیت بدن و ایجاد عادت‌های پایدار است.اگر بخواهیم تمام این مقاله را در چند اصل خلاصه کنیم:
۱. قند خون خود را بشناسید.
اندازه‌گیری و ثبت منظم می‌تواند الگوهای مهمی را نشان دهد.
۲. کربوهیدرات را مدیریت کنید.
قرار نیست همه کربوهیدرات‌ها حذف شوند؛ مقدار و نوع مصرف اهمیت دارد.
۳. فیبر و سبزیجات را افزایش دهید.
این کار می‌تواند به ایجاد وعده‌های متعادل‌تر کمک کند.
۴. نوشیدنی‌های شیرین را محدود کنید.
۵. فعالیت بدنی منظم داشته باشید.
پیاده‌روی و فعالیت‌های روزمره نیز ارزشمند هستند.
۶. بعد از غذا کمتر بی‌تحرک بمانید.
۷. خواب کافی داشته باشید.
۸. استرس را مدیریت کنید.
۹. داروها را طبق برنامه مصرف کنید.
هیچ دارویی را بدون هماهنگی قطع یا کم نکنید.
۱۰. به الگوها توجه کنید.
یک عدد قند خون مهم است، اما روند چند هفته‌ای اطلاعات بیشتری در اختیار شما می‌گذارد.
۱۱. علائم هشدار را جدی بگیرید.
افت شدید قند، قند بسیار بالا همراه با علائم شدید و نشانه‌هایی مانند بیهوشی، گیجی، استفراغ یا مشکل تنفسی نیاز به رسیدگی فوری دارند.در نهایت، اگر می‌خواهید کنترل قند خون را شروع کنید، لازم نیست منتظر شنبه، اول ماه یا یک برنامه کامل بمانید.
از یک تغییر کوچک شروع کنید:
یک نوشیدنی شیرین کمتر، یک وعده متعادل‌تر، چند دقیقه فعالیت بیشتر و ثبت دقیق‌تر قند خون.
وقتی همین تغییرات کوچک به عادت تبدیل شوند، می‌توانید قدم بعدی را بردارید.
توجه:این مقاله برای افزایش آگاهی و کمک به مدیریت بهتر سبک زندگی تهیه شده است و جایگزین تشخیص، درمان یا برنامه دارویی اختصاصی پزشک نیست. اهداف قند خون برای افراد مختلف متفاوت است و اگر دارو یا انسولین مصرف می‌کنید، تغییر برنامه درمانی باید با نظر پزشک انجام شود.
برای ثبت نظر، لطفاً وارد حساب کاربری خود شوید.
